تاريخ خبر: 06/10/90

در مورخ 26 آذرماه 1390 در سایت خبری تابناک مقاله ای تحت عنوان « نام این طرح را (مهر) نخوانید !» به چاپ رسیده و در معرض افکار عمومی ملت شریف و فهیم ایران اسلامی قرار گرفت، به جهت اطلاع رسانی و شفاف نمودن موضوعات مطرح شده در باب مسکن مهر و نیز تقدیر و قدردانی از همه مسئولان ، مجریان ، خادمان و زحمت کشان عرصه ساخت و ساز و همچنین دادن اطمینان خاطر به متقاضیان واجد شرایط مسکن مهر به ذکر چند نکته اشاره می نمائیم.

از زمان آغاز به کار دولت نهم حل معضل بزرگ مسکن و خانه دار شدن تمامی اقشار جامعه از جمله  دغدغه هایی بود که از همان ابتدا تمامی افکار مسئولین درگیر در موضوع مسکن را به خود اختصاص داد ، مطالعات متعدد ، بررسیهای فراوان تجربه های به دست آمده در دولتهای قبل ، استفاده از راه حلهای کشورهای مشابه و ... از جمله تلاشهایی بود که درهمان روزهای اول اتفاق افتاد ، اگر از تجربه پروژه های انبوه سازی اجاره به شرط تملیک معروف به استیجار به این نتیجه رسیده شد که در وهله اول قیمت زمین را از قیمت تمام شده ساخت حذف نمایند و یا اینکه تسهیلات بانکی را از بخش خرید خانه به سمت ساخت خانه هدایت نمایند ، آیا به غیر از حرکت به سوی تعالی و پیشرفت بوده است چرا نام آن را تصمیم صرفاً سیاسی می نهیم.

در کدامیک از مستندات ، سخنرانیها ، گزارشات مسئولین محترم این حوزه صحبت از «اجرای آنی» طرح مسکن مهر به میان آمده ، که از این الفاظ بسیار دور از ذهن در متن مقاله استفاده شده است . همه ما فراموش نکنیم ، در موضوعی صحبت میکنیم که با نگاهی اجمالی به اعداد و ارقام ثبت و ضبط شده و واقعی این طرح پی به عظمت و گستردگی و تنوع بالای فعالیتهای آن در طول تاریخ این مرز و بوم خواهیم برد.

در جایی که در اکثریت قریب به اتفاق ساخت و سازهای بخش خصوصی برای احداث مثلاً ده واحد مسکونی بیش از 24 ماه در شهر تهران با احتساب اخذ پروانه زمان صرف میشود ، عزیزان ، خوبست بدانیم در دو سال گذشته در بخش های شهری و روستایی عملیات اجرایی دو میلیون و ششصد هزار واحد مسکونی به همراه آماده سازی ، محوطه سازی ، اخذ پروانه ساخت ، اخذ پایانکار ، صورت مجالس تفکیکی ، صدور دفترچه اقساط و نیز تأمین خدمات زیربنایی و بخش اعظمی از خدمات روبنایی با پیشرفت فیزیکی بالایی آغاز و مراحل پایانی خود را سپری می کنند ، این در حالی است که براساس آمار ارائه شده ، تا قبل از شروع این پروژه در مجموع بخشهای خصوصی و دولتی در طول تاریخ ساخت و ساز در ایران عزیز بالغ بر 18 میلیون واحد مسکونی ساخته شده است و ... «توخود حدیث مفصل بخوان از این مجمل»

ثبت نام از متقاضیان مسکن مهر در حوزه تعاونیها ، و در ادامه توسط وزارت راه و شهرسازی فرآیند تجربه نشده ای بود که بحمدالله روز به روز رو به بهبودی نهاده و هم اکنون نیز در حال انجام می باشد .

در ابتدای شروع بزرگترین طرح عمرانی کشور (مسکن مهر) به جهت فعال سازی بخش خصوصی و استفاده از توان بالقوه آنان مقرر گردید با واگذاری زمین به تعاونیها و پرداخت تسهیلات بانکی تعاونیها با رعایت کامل ضوابط و مقررات شهری و ساخت و ساز شروع به کار نمایند ، که اقدامات و زحمتهای بسیار خوبی نیز توسط این عزیزان صورت پذیرفت .

در ادامه به دلیل بروز مشکلاتی در حین اجرا از تاریخ مشخصی سیاست دولت محترم بر این قرار گرفت که با عقد قرارداهایی تحت عنوان قراردادهای سه جانبه واحد های مسکونی ساخته شده و آماده تحویل به متقاضیان واگذار گردد ، رشد چشمگیر پیشرفت فیزیکی پروژه ها بعد از اتخاذ این تصمیم نشان از صحت این سیاست بوده است.

به ذکر اعدادی تحت عنوان آورده اعضاء جهت تحویل واحدهای مسکن مهر جدا از تسهیلات بانکی از قبیل 4 و 5 میلیون تومان اشاره شده است . «در ادامه نیز افزایش این مبالغ تا 13 و 14 میلیون تومان به عنوان غیرواقعی بودن مبالغ اولیه قلم فرسایی شده است»

در تمامی مستندات ، قوانین و بخشنامه های صادره از طرف ریاست محترم جمهوری ، وزارت راه و شهرسازی و سایر وزارتخانه های مرتبط ، به هیچ عنوان برای دریافت واحدهای ساخته شده ، اعدادی تحت عنوان آورده اعضاء ثبت و ضبط نشده است ، دلیل آن نیز وجود پارامترهایی متغیر در قیمت تمام شده از قبیل سقف وام تسهیلات بانکی بین 20تا 25 میلیون تومان ، وجود یا عدم وجود پارکینگ مسقف ، آسانسور ، و نیز سطح زیربنا و ... می باشد ، آنچه که در متن قراردادهای سه جانبه منعقده ثبت و ضبط شده و انبوه سازان ملزم به رعایت آن شده اند ساخت بنا با مشخصات فنی و جدول نازک کاری مشخص به میزان مترمربع ناخالص بنا سیصد هزار تومان بوده که با تلاشهای فراوان وزیر محترم راه و شهرسازی این عدد تا این تاریخ افزایش پیدا نکرده است ، طبیعتاً هزینه های عوارض صدور پروانه ساخت ، بیمه ، آماده سازی ، محوطه سازی ، خرید انشعابات و ... به مبلغ تمام شده ساخت اضافه خواهد شد . شاید عدم اطلاع رسانی مدیران و مسئولان تعاونیها در خصوص مبالغ اشاره شده یکی از ضعفهای موجود در گذشته بوده که خوشبختانه در قراردادهای سه جانبه با عقد قراردادهای پیش فروش این شبهات نیز از بین رفته است.

اشاره شده است که در شهرهای جدید پردیس ، و پرند و هشتگرد زمین به تعاونیها داده نشده است ، در حالیکه در شهر جدید پردیس بیش از 40 هزار واحد مسکونی ، هشتگرد 60 هزار واحد مسکونی ، پرند بیش از 120 هزار واحد مسکونی در حال حاضر در حال ساخت بوده و در پردیس 100 درصد در هشتگرد بیش از 95% و در پرند بیش از 70 درصد به تعاونیها واگذار شده است .

و اما قصه کلان شهر تهران خود حدیث دیگری است.

در جائیکه در مسکن مهر بنا بر محاسبات اولیه مقرر گردید قیمت زمین بیش از یک سوم ساخت نباشد یعنی مترمربعی یکصد هزار تومان ، طبیعتاً شروع مسکن مهر در کلان شهر تهران با بن بست جدی مواجه گردید ، در این خصوص دولت محترم با دوراندیشی و اتخاذ تصمیم بموقع در دو بخش محدوده بافت فرسوده شهری و خارج از بافت فرسوده ، شروع به اعطای تسهیلات بانکی در قالب ضوابط مسکن مهر به متقاضیان واجد شرایط تحت عنوان معروف خودمالک نموده براساس آخرین اطلاعات استخراج شده به میزان بیست هزار واحد وام تسهیلات بانکی به خودمالکان تا این تاریخ پرداخت شده است.چون این تسهیلات در مراحل چهارگانه اجرای فونداسیون ، اسکلت ، سقف و سفت کاری و نازک کاری پرداخت میشود طبیعتاً به همین میزان عملیات اجرایی در حال انجام می باشد ، ناگفته پیداست به صورت نامحسوس و بدون هرگونه تبلیغات سیاسی ، اجرای این حجم ساخت و ساز تأثیرات قابل توجهی در کنترل قیمت مسکن داشته و خواهد داشت. فراموش نکنیم ، مقوله مسکن به عنوان یکی از اساسی ترین موضوعات پایه در جهت ایجاد و زنده نگه داشتن مشاغل متعدد موجود بوده و خواهد بود ، متأسفانه بدلیل عدم وجود یک سیستم منسجم کارآمد ، مسئول و علمی ، استخراج دقیق میزان ایجاد اشتغال در بخش مسکن به صورت مستقیم و غیرمستقیم تاکنون انجام نشده و اعداد کاملی ارائه نگردیده است به عنوان یک شاهد عینی و مرتبط عرض می کنم در حال حاضر و به تاریخ امروز در اکثر سایتهای مسکن مهر استان تهران در شهرهای بالای 25000 نفر با کمبود جدی استادکار کاشی کار ، سفیدکار و ... مواجه بوده که این امر نشان از اشتغال این بخش از نیروی انسانی فعال در حوزه ساختمان می باشد و یا در زمان شروع عملیات نماسازی سایتهای مسکن مهر در اکثر شهرستانهای استان تهران با کمبود مصالح مرتبط از قبیل داربست مواجه گردیدند.

گاها ًاز مسائل فنی و اجرایی مسکن مهر سخن به میان میآید به عنوان یکی از متولیان ساخت و ساز کشور عرض می کنیم در شهر تهران در بخش خصوصی در دو تیپ سازه های اسکلت بتنی و فلزی ، کدام آزمایشگاه جوش و بتن معتبر نسبت به انجام آزمایشات مورد نیاز اقدام می نماید و اصولاً آیا در هنگام بتن ریزی نمونه گیری میشود یا خیر؟ آیا عملیات بتن ریزی ستونهای سازه بتنی غیر از اینست که با دست (بیل ) ، و توسط کارگران غیر مهار با دستگاه بتن ساز (میکسر) دستی بدون طرح اختلاط اجرا می گردد . این درحالی که در تمامی سایتهای مسکن مهر آزمایشگاه بتن مستقر بوده و تمامی عملیات بتن ریزی از مرحله ساخت بتن تا اجرای آن توسط دستگاه صورت بپذیرد. البته در حجمی به این گستردگی ، بروز خطا و یا عدم رعایت مشخصات فنی توسط مجریان اجتناب ناپذیر بوده که به محض گزارش دستگاههای نظارتی  نسبت به رفع آنها اقدام شده است .

لزوم نقد و انتقاد سازنده به دور از تمامی شائبه های نفسانی علی الخصوص این روزها آغشته به رنگ و بوی سیاسی از لوازم پیشرفت و تعالی دراین عرصه می باشد ، استقبال می کنیم از همه کارشناسان و صاحب نظران که دستی در آتش ساخت و ساز دارند به جهت ارتقاء شرایط موجود ، مسکن مهر را یاری کنند تا انشااله ، این کشتی هرچه زودتر به سرمنزل مقصود برسد.

 در پایان اگر شاهد ، تلاشهای فراوان و شب نخوابیهای کارشناسان و مدیران استانی و نیز مسئولین و معاونین وزارتخانه و وزیر محترم راه و شهرسازی و نیز شاهد بستن حلقه اشک در چشمان رئیس جمهور محترم در مراسم افتتاح مسکن مهر مازندران در هنگام تحویل کلید خانه به انسان شریفی که پس از 25 سال خانه بدوشی صاحب خانه شد ، نبودیم شاید دست به این نوشتار نمی زدیم.

امیدوارم با الطاف بیکران خداوند مهربان ، و هدایتهای رهبری معظم انقلاب هرچه سریعتر نتیجه زحمات فراوان مردم و مسئولان به سر انجام برسد.